Ruimere mogelijkheden voor woningbouw in buitengebied Brabant vanaf 1 juli 2025

Provincie Noord-Brabant heeft in 2022 de ruimte-voor-ruimte regeling vervangen door de Maatwerkregeling omgevingskwaliteit. Met ingang van 1 juli 2025 is voor de realisatie van woningen in het buitengebied deze Maatwerkregeling aangepast.

De vereiste fysieke tegenprestatie

Om een bouwtitel te kunnen realiseren op een passende locatie, is het noodzakelijk dat een agrarisch of niet-agrarisch bedrijf wordt beëindigd én dat een fysieke tegenprestatie van € 125.000,- wordt geleverd. Dit bedrag staat vast en is een forfaitaire norm, afgeleid van de voormalige ruimte-voor-ruimte kavels.

Ten opzichte van de voormalige ruimte-voor-ruimte regeling is er een bredere invulling van de tegenprestatie:

• Sloop van bebouwing: Nu kunnen alle bestaande (agrarische of niet-agrarische) gebouwen en kassen worden gesloopt en ingebracht, dus niet langer alleen intensieve veehouderijbedrijven. Bedrijfsgebouwen tellen mee voor € 45,- per m² sloop en kassen € 17,75,- per m².
• Omzetting grond van agrarische grond naar natuur: maximaal € 8,- per m² of permanent grasland maximaal € 2,50 per m².
• Extensivering agrarisch gebruik met maatregelen voor bodem- en waterherstel: maximaal € 4,- per m².
• Daarnaast kunnen het verwijderen van verhardingen en voorzieningen en intrekken van ammoniakrechten worden ingebracht.

Extra stimulans voor sanering

Per 1 juli bevat de beleidsregel een belangrijke stimulans voor sanering van milieubelastende activiteiten op locaties die niet als passende locatie voor woningbouw worden beschouwd. Om sanering of verplaatsing van deze bedrijven financieel haalbaar te maken, mag de sloop van aanwezige dierenverblijven hier tegen een hogere waarde worden ingebracht, namelijk € 80,- per m². Dit is bedoeld om de beëindiging van bedrijven in kwetsbare gebieden te stimuleren, bijvoorbeeld vanwege stikstof- of geurdoelen.

Initiatiefnemers moeten bij het toevoegen van een woning op een aanvaardbare locatie ten minste 1.000 m² bedrijfsgebouw slopen, waarvan de eerste 250 m² in de regel wordt ingezet voor de omzetting van de bedrijfswoning naar een burgerwoning.

Meerdere woningtypes mogelijk

De nieuwe regeling maakt ook andere woningtypen mogelijk dan alleen een vrijstaande woning, elk met een bijpassende, afgeleide tegenprestatie:

• Vrijstaande woningen en twee-onder-één-kapwoningen: Tegenprestatie van € 125.000,- per wooneenheid.
• Woningen in één bouwmassa (zoals kleinere twee-onder-één-kapwoningen, rijtjeshuizen, appartementen) in een gebouw van circa 1.000 m³: Tegenprestatie van € 125.000,- per 1.000 m³.
• Tiny Houses: Tegenprestatie van € 15.000,- (of € 7.500,- bij tijdelijkheid van maximaal 15 jaar).
• Splitsing of transformatie van karakteristieke of cultuurhistorische gebouwen: Minimale bijdrage van € 62.500 per wooneenheid (per 1.000 m³).

Als de fysieke tegenprestatie op de saneringslocatie onvoldoende is, kan het tekort worden aangevuld via een afdracht aan een gemeentelijk fonds voor omgevingskwaliteit.

Een goede voorbereiding samen met uw adviseur en een ruimtelijke onderbouwing vergroten de kans op succes.